zondag 30 december 2018

geen stillens maar mulders, een verschrijving

Het voorkomen van de naam Petrus Theodori Stillens in een doopregistratie van 1692 is moeilijk in verband te brengen met de andere gegevens met dezelfde naam. De hypothese dat de pastoor een verschrijving gemaakt heeft kan het probleem oplossen, maar moet uiteraard wel met onderbouwing worden ondersteund. In onderstaande tabel staan de gegevens van moeder Maria Gerardi van Meulecom. In de reeks vaders valt onmiddellijk op, dat Stillens niet goed kan zijn. Dat de doopheffer Joanna Theodori Stillens Jenneke Dirckx, de vrouw van Herman van Oers zou zijn, is niet waarschijnlijk.


Parochiearchieven van Bokhoven 1684-1689 en Engelen 1692
doopdatum gedoopte ouders doopheffers
2 maa 1684 Theodorus Petrus Mulders
Maria van Meulecom
Lucas van Engelen
Cornelea Braeuwers
14 sep 1685 Theodorus Petrus Dirx
Maria Gersrts van Meulecom
Laurentius Kempenaers
Cornelia Willems
24 okt 1687 Gerardus Petrus Theodori Mulders
Maria Gerardi van Meulecom
Joannis van Meulecom
Margarita Gerardi Joannis Adriani
17 nov 1689 Margarita Petrus Theodori Mulders
Maria Gerardi van Meulecom
Lucas van Eest
Alegonda Goossens
20 dec 1692Maria Petrus Theodori Stillens
Maria Gerardi van Meulecom
Lucas Joannis van Esch
Joanna Theodori Stillens

Bij de doopheffers komen we de voornaam Lucas enkele malen tegen. Zoals uit de volgende tabel blijkt is hij - alle gevallen - de zwager van Maria Gerardi van Meulecom, alias Maria Petri Molders of Maria Peeter Muijlders, de vrouw van Peter Mulders.


Parochiearchieven van Empel en Engelen
doopdatum gedoopte ouders doopheffers
6 nov 1689 Gerardus Lucas van Esch
Godefrida van Meulecom
Joannes Joannis van Meulecom
Maria Petri Molders
Arnolda Cartij
23 dec 1690 Margareta Lucas van Esch
Guertie van Meulecom
Joannes van Meulecom
Perijn Joannis van N.N.
18 maa 1694 Joanna Lucas Johannis van Esch
Godefrida Gerardi van Meulecom
Henricus van der Dussen
Jacomina Johannis van Esch
12 aug 1696 Joannes Lucas Joannis van Esch
Godefrida Gerardi
Joannes van Esch
Joanna Joannis
29 jan 1699Petronilla Lucas Joannis van Esch
Godefride Gerardi van Meulecom
Leonardus van der Stege
Maria Peeter Muijlders
28 dec 1701Gerardus Lucas Joannis van Es
Godefrida Gerardi van Meulecom
Joannes van Meulecom
Antonia van Meulecom
24 maa 1705Leonardus Lucas van Es
van Meulecom
Adriana van Es (nomine)
Andrea Jois van Crommert
20 jan 1707Ida Lucas van Es
Anna van Meulecom
Leonardus van der Stegen
Adriana van Es
18 nov 1717Maria Theodorici Mulders
Joannae Couwenbergh
Lucas van Esch
Maria van de Grindt

De hypothese, dat de pastoor een verschrijving heeft gemaakt is dus aannemelijk. De families Mulders, van Meulecom en van Esch kunnen we dus uitsluiten als familie van mijn voorouders.











donderdag 13 december 2018

wat is nu de voornaam

Voor mijn gevoel komt een voorouder dichterbij als je zijn voornaam, of liever nog zijn roepnaam kent. De historische gegevens maken het ons niet gemakkelijk, omdat voor 1811 de pastoor zo veel mogelijk latiniseerde, en na 1811 de burgers vaak zelf latijnse voornamen opgaven bij de burgerlijke stand.

Een vermakelijk geval is de naam Sijke ('Sieke'), zoals de schoonzus van mijn voorouder Jan Seeuwen is genoemd. Sijke, een variant van Sije is een Friese naam, eenstammige verkorting van Germaanse namen met Sigi-, Sî- 'zege, overwinning'. De naam komt niet vaak voor, honderd jaar geleden had nog 0,5 promille van de meisjes deze voornaam, maar thans wordt de 0,1 promille nog niet gehaald. De naam kwam vroeger vaker voor in Noord Nederland dan in het zuiden. Maar, zo schrijft van der Schaar in zijn woordenboek, merkwaardig genoeg ook in de Bommelerwaard. Dus het is heel bijzonder dat deze naam in onze familie voor gekomen is. Dat deze naam een probleem oplevert voor de pastoor blijkt wel uit het feit, dat Sijke onder diverse gelatiniseerde namen in de doopregisters voorkomt: Lucia bij haar eigen doop, Cecilia en Sophia als moeder bij de doop van haar kinderen. Een pastoor die de problemen ontweek schreef haar gewoon als Sijke in.

Dat onze Sijke iets met de Bommelerwaard van doen heeft, is vermoedelijk veroorzaakt doordat bij de dopen in de gezinnen van Peter Dirks Stillens vrouw en dochter van Herman Jans van Oers doopheffer zijn. Herman is uit Opijnen - in de buurt van Zaltbommel - afkomstig.